Baz nedir? Bazların özellikleri nelerdir?

Kimyadaki baz nedir? Bazların özellikleri nelerdir?

Bazlar suda çözündüklerinde OH - iyonu veren maddelere denir.Bazların ayırt edilmesinde Ph ölçeği de kullanılır.PH değeri 7’nin üzerinde ise bazik özellik gösterir.
Metallerle etkileşime girmezler.

Ele kayganlık hissi veren maddelere baz deriz.

Kimyadaki baz, turnusol kağıdını maviye çevirip, suda çözündüğü zaman “OH” iyonunu veren, tadları acı olup, elde kayganlık hissi bırakan, Ph değeri 7’nin üzerinde olup, metallerle ilişkiye girmeyen maddelere denmektedir.

Suda iyonlaştığı zaman OH- iyonu ve elektrik çifti verebilirler, Ph değeri 7-14 arasındadır ve diş macunu, şampuan, yemek sodaları, yağ ve kireç çözücüler içerisinde bulunur. Turnusol kağıdını maviye dönüştürürler. Tatları genellikle acıdır ve bazıları yakıcı, tahriş edici özellik gösterebilir.

Bazlar tatları acı olarak bilinen maddelerdir. Asitlerle notrlesme tepkimesi verirler.Suda cozunduklerinde ise suya OH iyonu verirler. Temizlik malzemeleri genelde bazik özellik gösterir.

Bazlar suda çözündüklerinde OH⁻ iyonu veren maddelerdir.
Bazların özelliklerinden bazıları:
asitlerle tepkimeye girer,
ilde temas ettiğinde tahriş eder,
PH derecesi 7 ile 14 arasıdır,
Tatları acıdır,
Ele kayganlık hissi verir,
Turnusol kağıdını kırmızıdan mavi renge çevirirler,
Sulu çözeltileri elektirik akımını iletir.

Formüllerini bildiğimiz bileşikler için kolayca baz mı ya da asit mi olduğunu anlayabiliriz. Eğer formülünde hidroksit iyonu varsa (OH) baz , hidrojen iyonu (H) varsa da asidik özellik gösterir. Tabi bazik olması içerisinde H iyonu bulunmadığı anlamına gelmez. Sadece kuvvetli olan hidroksittir. Sabun , deterjan gibi temizlik malzemeleri bazik özellik gösterir.

Baz, suda iyonlaşarak Bronsted- Lowry asit- baz teorisine göre ortama OH-iyonu, Lewist asit- baz teorisine göre ise elektron çifti bverebilen maddedir. KUllanım alanlarına gelecek olursakda bilinen bazıları Sabun, lavabo açıcı, arap sabunu, sıvı sabun, şampuan ve deodarantlar yapımında kullanılmaktadır. Bazlarda asitler gibi tehlikeli maddedlerdir.

Bazlar, çözeltilerin hidroksit iyonu derişimini arttırırlar. pH derecesi 7’den büyük çözeltilere asidik çözelti denir.

suda çözündüklerinde OH- iyonu veren maddelere baz diyoruz. Bazların tatları acıdır, kaygandırlar ve pH değerleri 7 ile 14 arasındadır. Günlük hayatta ise sabun en güzel örnek olarak verilebilir.

Ph aralığı7 ve üstüdür.Baz maddelerin tadları acıdır.İnsan vücuduna çok zararlıdır

Baz kavramı, her zaman, asit kavramına bağlı kalmıştır. Baz, asidin karşıtıdır; ama baz olmadan hiçbir asit tepkimesi gerçekleşemez. Bazların asitlerle tepkimeye girmesiyle, gene önemli bir bileşik sınıfı olan tuzlar ve su oluşur. Bu bir nötrleşme (yansızlaşma) tepkimesidir; çünkü tepkime ürünü olan tuz artık ne asit, ne de baz özelliği taşıyan nötr ya da yansız bir bileşiktir.

1887’de Svante Arrhenius, sulu bir çözeltide iyonun var olduğu kuramını açıklarken, asit çözeltilerinin H + iyonları, baz çözeltilerinin de OH – iyonları içerdiğini belirtmişti.1923’te Brönsted ve Lowry birbirlerinden bağımsız olarak, ama, aynı zamanda, daha genel bir tanım önerdiler: Asit, kimyasal tepkime sırasında, her zaman, bir proton vermeye elverişliyse, baz da bu protonun alıcısıdır. Bir maddenin baz olabilmesi için protonu “bağlayacak”, her hangi bir kimyasal bağda kullanılmamış bir elektron çifti taşıması gerekmektedir. Ama, yitirilecek protonu olduğu sürece asit olan madde, bu protonu yitirdiği an baza dönüşür. Gerçekten, protonunu yitiren asitte bir elektron çifti kalır. Asit – baz tepkimesi kavramına, “asit- baz çifti” ya da “aside eşlenik baz kavramı” eklenir. Böylece asetik asit (CH 3 – COOH), asetat iyonunu (CH 3 – COO) ya da eşlenik bazlarını karşılar. Amonyak (NH 3 ) da, NH 4 + asidinin karşıladığı bazdır.

NH 3 + H 2 O D NH 4 + + OH –

Baz bir molekül (CH 3 – NH 2 ya da metilamin ), ya da OH – , CH 3 – COO – gibi bir anyon olabilir. Bu asit- baz tepkimeleri, proton aktarımlarına dönüşürler. 1938’te, Lewis bu kuramı, asidin, bazın verdiği elektron çiftinin alıcısı olduğunu belirterek genelleştirmiştir. Bu durumda bir kovalans bağ oluşur. Ama bu sonuncu tanım, Brönsted’in baz tanımına yeni bir şey eklemez.

ASİT – BAZ TEPKİMESİ (BRÖNSTED)

Bazlar genel olarak molekülünde bir hidroksil grubu (OH ) ile en az bir metal atomu bulunan bileşikler olarak tanımlar; bu nedenle kimyasal açıdan metal hidroksitleri sayılır. Bunların çoğu suda çözünmeyen katı bileşiklerdir. Oysa bazıları, örneğin metal atomları içermeyen amonyağın (NH 3 ) ve sodyum, potasyum gibi alkali metallerin hidroksitleri suda kolayca çözünür. Sanayi açısından büyük bir önem taşıyan bu bazlara alkaliler denir. Alkali terimi , “kül” anlamındaki Arapça bir sözcükten türetilmiştir. Çünkü bu bileşikler eskiden odun ve bitki küllerinden elde edilirdi. Gerçekten de alkalilerin küllü suyu andıran kendine özgü, acımsı bir tadı vardır. Bu çözeltiler deriye kaygan bir izlenim bırakır ve baz belirteci olarak kullanılan kırmızı turnusol kağıdının rengini maviye dönüştürür.

Kostik (yakıcı) alkali denen en kuvvetli bazlar, büyük bir dikkatle ve sakınılarak kullanılması gereken çok tehlikeli maddelerdir. İnsanın üzerine sıçradığında giysilerini parçalayan ve derisini ateş ve kaynar su gibi yakan bu maddelerin kazayla yutulması da yemek borusunun ve midenin delinmesiyle, hatta ölümle sonuçlanan ağır yanıklara yol açar. Sanayide çok önemli uygulamaları olan bu bileşikler arasında en çok kullanılanları sodyum hidroksit (sudkostik ) potasyum hidroksit (potas kostik) kalsiyum hidroksit (sönmüş kireç ) ve amonyum hidroksittir. (amonyaklı su)

En önemli alkalilerden biri olan sudkostik beyaz renkli bir bileşiktir. Ya ince levha ve çubuklar halinde katı olarak ya da suda eritilerek sıvı halde satışa sunulur. Sabun yapımında ve reyon denilen yapay ipekli kumaşların üretiminde çok önemli bir ham madde olan sudkostik, ayrıca pamuk ipliklerine sağlamlık ve parlaklık kazandırmak amacıyla pamuklu dokuma sanayisinde de kullanılır.

Potaskostiğin sanayideki en önemli kullanım alanı arap sabunu ve öbür temizlik maddelerinin üretimidir. Sönmüş kireçten inşaat sanayisinde sıva, çimento ve badana yapımında, ayrıca asitli toprakları nötrleştirmek için tarımda yararlanılır. Yaygın ama yanlış bir adlandırmayla kısaca amonyak olarak bilinen amonyaklı su evlerde en çok kullanılan temizlik maddelerinden biridir. Bütün yağ ve kirleri çözen bu bileşik özellikle banyo küveti, lavabo ve cam temizleyicileri bileşimine katılır. Gene kısaca karbonat tozu olarak ya da karbonat olarak bilinen sodyum di karbonat oldukça zayıf bir alkalidir. Kabartma tozlarının ve bazı köpüklü içeceklerin yapımında kullanılır; midedeki fazla asidi giderdiği için mide yanmalarına ve arı sokmasından dolayı meydana gelen ağrıya karşı etkilidir.

Dünyanın bir çok yerinde, özellikle ABD’nin batısında alkali topraklar denen geniş topraklar vardır. Bu bölgelerde çok az yağmur yağdığı için, çözünebilen tuzlar yağmur suyuna karışarak akıp gitmez ve alkaliler toprakta birikir. Alkali oranı çok yüksek olan topraklarda pek az bitki ve hayvanın yaşama şansı olduğundan, sonunda bu bölgeler çorak alanlara dönüşür.

NASIL HAZIRLANIRLAR?

Bazlar çeşitli yollarla hazırlanır. Bu yöntemlerin başlıcaları arasında, NaOH ve KOH için alkali klorürlerin elektroliz yoluyla ayrışmaları amonyağın (NH 3 )doğrudan bileşimi kireç ve barit için, suyla “söndürmeyle” süren karbonatların ısıl- bozulmaları (piroliz) sayılabilir.

Bazlar çeşitli alanlarda kullanılmalarının yanı sıra bir ortamın PH’ını yükseltir ve ester hidrolizi tepkimelerini sonuçlandırır.

Bazlar

Bazlar da, asitler gibi tehlikeli maddelerdir.Bazların genel tanımı şu şekildedir:

Sulu çözeltilerinde hidroksit (OH–) iyonu bulunduran maddelere baz denir.

Bazı bazların sulu çözeltilerinde iyonlarına ayrışması yukarıdaki gibidir. Fakat amonyak (NH3) hidroksit iyonu bulundurmamasına rağmen bazik özellik gösterir. Çünkü sulu çözeltisinde OH– iyonları oluşumuna sebep olur.

*Bazlar ele kayganlık hissi verir. Kuvvetli bazlar yakıcı ve tahriş edici özelliktedir. Bazlar acı tattadır.Fakat bazı çeşit bazlar zehirlidir. Bu yüzden tadına bakmamak gerekir.

Kimyada baz, suda iyonlaştıklarında ortama hidroksit iyonu ve elektron çifti verebilen maddelere verilen isme denir, sabun, lavoba açıcı, Arap subunu, sıvı sabun, şampuan, deodarantlar, harçlarda,müshil ilaçlarında,ev , temizlik malzemesi,gübre, patlayıcı madde olarak bazı kimyasal özelliklerle birleşerek kullanılırlar, genel özellileri suda iyonlaşabilir, acı tatları vardır, elektriği iletir,turnusol kağıdını kırmızıdan maviye çevirir, H2 gazı açığı çıkartır.

Baz PH değeri 7 ile 14 arasında olan maddelerdir genelde temizlik malzemeleri bazik özellik taşır bazlar plastiğe etki etmez ama mermer ile tepkimeye girerler baz özelliği taşıyan bazı maddeler
mide ilaçları midedeki asit dengesini korumak için bazik özellik gösterir kabartma tozu, cam sil veya diğer temizlik malzemeleri ,çikolata, çamaşır suyu, amonyak, şampuan, bulaşık deterjanı, kül, kireç suyu. Bu gibi maddeler bazik özellik gösterir

Asit yada bizim baz olarak bildiğimiz maddeler genellikle dünya üzerinde bulunan bütün yiyeceklerin içerisinde ya Asit ya da baz şeklinde bulunmaktadır bunlar her elementte veya her hücre içerisinde bulunabilen değişik özelliklere sahip bir türdür kimyasal olarak bazlar pH listesinde 7 ile 14 arasındaki seviyelerdedir pazar genellikle sabun formundadır Yani sabunlarda aslında bir bazdır bazlar genellikle yumuşak kaygan ve tatları biraz daha ekşimsi olan şeylerdir. Eğer baza olmasaydı sabunları olmaz ve sabunlar temizliği sağlar bazı malzemelerin içerisinde temizliğin sağlanmasına yarayan bir takım ayrıştırıcı ve özel formüllü maddeler bulunmaktadır bazlar sayesinde insanlar diş fırçalarını da kullanabilirler diş fırçalarında kullanılan diş macunu yani diş malzemesi olan diş macunları da yine pazar sayesinde yapılmaktadır kullandığımız Deterjanların çoğunun içerisinde baz bulunmaktadır baz yediğimiz yiyeceklerin içerisinde de yine bir miktar da bulunabilir.

Bazlar ph tablosunda 7 ile 14 arasındaki sayıları içeren maddelere denir. bazların özelliği ekşidirler. ve bazlar genellikle temizli ürünlerinde bulunur. örneğim diş macunu veya bir şampuan bazlar grubuna girmektedir. tabi bunların yanında asitler grubu da vardır. asitler de 7 ile 0 arasındaki sayılardır. asitler de yakıcı özelliğe sahiptirler. örneğin limon da asit grubuna girer. bazlar yediğimiz içecek ve yiyecekler de de bir miktar bulunmaktadır. aynı şekilde asit de bulunuyor.

Sulu çözeltilerinde Hidroksil İyonu bulunan bileşiklere baz denir. Bazlar asitler gibi tehlikeli maddelerdir. tahriş edici özellikleri vardır. Bazların genel özellikleri şunlardır.
Tatları acıdır, suda çözündüklerinde fidroksil iyonu verirler, asitlerle tepkimeye girdiklerinde tuz ve su oluştururlar, turnusol kağıdını mavi renge çevirirler, pH değerleri 7 ile 14 arasındadır, ele kayganlık hissi verirler, Sulu çözeltileri elektrik akımını iletir. Günlük hayatımzıda kullandığımız baz içerikli ürünlere örnek verecek olursak, bunlar; Sabun, lavabo açıcı. arap sabunu, sıvı sabun, şampuan, sıva, harç, deodarant, ev temizlik malzemeleri (çamaşır suyu, deterjan, yüzey temizleyiciler), gübre, patlayıcı maddeler,

ph metrede 7-14 arasında
Tadı acıdır.
Kaygandır.
Turnosol kağıdını maviye çevirir.
Sulu çözelti de hidroksit iyonu verir.
Suda iyonları da ayrışarak ayrılır

Bazlar turnusol kağıdında mavi renk veren, Ph değerleri 7 ile 14 arasında olan maddelere denir. Bazlar suda çözüldüklerinde OH- iyonu verirler. Elde kayganlık oluşturan bazlara sabun örnek verilebilir.