Matematikte bilinmeyen olarak neden x harfi kullanılır?

Neden matematikte genelde x’i bulmaya çalışırız ? Neden başka bir harf değil de x ?

Bu konuda iki farklı görüş var.

Birincisi; Ömer Hayyam’ın matematikte bilinmeyeni “şey” diye adlandırması ve bu tabirin Batı dillerine geçerken “ş” sesinin olmamasından dolayı dönüşerek “x” olarak geçmesi.

İkincisi; Rene Descartes’ın La Géométrie isimli kitabında bilinmeyenler için alfabenin son üç harfi olan “x,y,z” kullanması.

Hangisinin doğru olduğu konusunda net bilgi yok. Başka hipotezler de var ama en yaygın bilinenleri bu ikisi.

X daha uygun bir bilinmeyeni ifade etmek için keza sadece x de yok w,y,z harfleri de kullanılıyor.

Klasik Yunancadaki kai harfinin İngilizceye çevrilirken görünümünden ötürü x olarak alınmasıyla matematiğin meşhur “bilinmeyen sembolü” ortaya çıkmıştır.

Matematikte bilinmeyeni bulmak için yapılan hesaplarda sembol olarak kullanılan X sembolü günümüzde sadece geçmiş dönem yazınlarına benzediği ve tam karşışılığı olmadığından dolayı X sembolü olarak ifade edilebildiği için.

Yeri geldiğinde a veya b gibi ibarelerde kullanılır x in adı çıkmış bence özel bir sebebi yok.

Bu sorunun cevabı çok basit x’in bir önemi olmaması. Yani demek istediğim x yerine istediğin herhangi bir harf, rakam, şekil yapılabilir.

Ünlü matematikçi ve şair Ömer Hayyam’ın üçünçü dereceden denklemlerdeki ifadeler şey adını vermesi ve İspanyol’ca da şey keilmesinin karşılığı olan ‘‘şın’’ harfinin bulunmaması üzerine xay olarak yazılmıştır. Xay kelimesinin baş harfi ise günümüzde matematik işlemlerinde bilinmeyen terim için en çok kullanılan harftir.